کود اختصاصی نیشکر (شوگر کین) نیالا | ۴ و ۲۰ لیتری، مایع

توضیحات

کود اختصاصی نیشکر نیالا؛ تغذیه مرحله‌به‌مرحله از جوانه‌زنی تا قندسازی

کود اختصاصی نیشکر نیالا که با نام شوگر کین (Sugar Cane) هم شناخته می‌شود، یک کود مایع است که بر اساس دوره رشد نیشکر فرموله شده و در دو گالن ۴ و ۲۰ لیتری عرضه می‌شود. این محصول ساخت ایران است و سازنده آن در اهواز، یعنی در قلب منطقه کشت نیشکر کشور، فعالیت می‌کند. هدف‌های اعلام‌شده برای این کود به‌طور مشخص به صفات نیشکر گره خورده‌اند: رشد طولی، ضخامت ساقه، تعداد بندها، رشد برگ، سبزینگی و تولید قند.

نیشکر گیاهی پرمصرف با دوره رشد طولانی است که در طول فصل، از جوانه‌زنی قلمه‌ها تا قندسازی، نیازهای متفاوتی دارد. کسانی که سال‌ها در مزارع نیشکر خوزستان کار کرده‌اند می‌دانند که یک برنامه کودی یکنواخت برای تمام فصل، معمولاً یا در ابتدا کم است یا در انتها زیادی. کود شوگر کین نیالا به همین دلیل، دوزهای جداگانه‌ای برای پنج مرحله رشد دارد.

چرا نیشکر به کود اختصاصی نیاز دارد؟

نیشکر حجم زیادی زیست‌توده تولید می‌کند و برای ساختن ساقه‌های بلند و پرقند، به نیتروژن فراوان در فاز رویشی، پتاسیم برای انتقال قند و ریزمغذی‌هایی مثل آهن، روی و منگنز برای حفظ سبزینگی برگ‌ها نیاز دارد. خاک‌های آهکی و گاه شور مناطق نیشکرکاری، جذب ریزمغذی‌ها را محدود می‌کنند و کشت مداوم و بازرویی (راتون) هم ماده آلی خاک را کاهش می‌دهد. یک کود عمومی معمولاً همه این جنبه‌ها را هم‌زمان پوشش نمی‌دهد.

مناسب برای چه کسانی؟

• کشت‌وصنعت‌ها و بهره‌برداران مزارع نیشکر با آبیاری غرقابی، قطره‌ای یا بارانی.
• کشاورزان پیمانکار نیشکر که می‌خواهند برنامه کودی را بر اساس مراحل فنولوژیک تنظیم کنند.
• مزارع راتون که پس از برداشت قبلی به تغذیه دوباره و تقویت پنجه‌زنی نیاز دارند.
• بخش‌های تحقیقاتی و قطعات آزمایشی که می‌خواهند کود را پیش از مصرف گسترده بسنجند.

آنالیز کامل کود اختصاصی نیشکر نیالا

چون این کود مایع است، هر جزء را با دو مبنا آورده‌ایم: W/W یعنی سهم وزنی در کل محصول، و W/V یعنی وزن آن جزء در حجم مشخص از محلول. جدول کامل از کاتالوگ رسمی تهیه شده است.

نیتروژن بالا با دو شکل؛ موتور رشد طولی

بیشترین سهم این کود از آن نیتروژن است: ۱۹٫۵ درصد وزنی/حجمی که بخش عمده آن اوره‌ای و بخش کمتر آمونیومی است. نیتروژن آمونیومی سریع‌تر در دسترس ریشه قرار می‌گیرد و نیتروژن اوره‌ای پس از تبدیل در خاک، تغذیه را ادامه می‌دهد. این ترکیب برای نیشکر که در فاز پنجه‌زنی و رشد ساقه به نیتروژن زیادی نیاز دارد، منطقی است و مستقیماً با هدف رشد طولی، تعداد بندها و توسعه برگ هم‌سو است.

فسفر و پتاسیم؛ ریشه، انرژی و قند

فسفر با ۵٫۲ درصد وزنی/حجمی در استقرار ریشه قلمه‌ها و انتقال انرژی نقش دارد. پتاسیم با ۷٫۸ درصد وزنی/حجمی در انتقال قند از برگ به ساقه و تنظیم آب گیاه اثرگذار است. بنابراین وقتی کشاورز در مرحله قندسازی و قبل از برداشت این کود را مصرف می‌کند، پتاسیم آن در کنار سایر اجزا به کار می‌آید؛ هرچند در مزارعی که پتاسیم خاک پایین است، باید منبع پتاسیمی جداگانه هم در برنامه داشت.

ریزمغذی‌ها و گوگرد؛ سبزینگی برگ

آهن، روی و منگنز در ساخت کلروفیل و فعالیت آنزیم‌های فتوسنتزی نقش دارند و کمبود آن‌ها در خاک‌های آهکی جنوب کشور رایج است. گوگرد هم جزء ساختاری پروتئین‌هاست و در کنار نیتروژن، به سبزینگی کمک می‌کند. بور برای رشد بافت‌های در حال تقسیم ضروری است.

اسید آمینه، جلبک و ماده آلی؛ پشتیبان در برابر تنش

۳٫۹ درصد وزنی/حجمی اسید آمینه آزاد، آلژینات سدیم حاصل از جلبک دریایی و مقدار کمی اسید فولویک، بخش محرک زیستی فرمول را می‌سازند. این اجزا در دوره‌های تنش گرمای شدید تابستان خوزستان، به گیاه کمک می‌کنند تا با انرژی کمتری فعالیت خود را حفظ کند.

دستور مصرف مرحله‌به‌مرحله کود اختصاصی نیشکر

جدول زیر دستور رسمی مصرف برای نیشکر است و در پنج مرحله رشد تنظیم شده است.

منطق افزایش دوز در نیمه دوم فصل

همان‌طور که در جدول می‌بینید، دوز در دو مرحله اول کمتر است و از رشد ساقه به بعد بالا می‌رود. دلیلش روشن است: در جوانه‌زنی و پنجه‌زنی، سیستم ریشه هنوز کامل نشده و حجم زیست‌توده کم است؛ اما در رشد ساقه و قندسازی، گیاه بیشترین ماده خشک را می‌سازد. در روش غرقابی هم به دلیل هدررفت بیشتر آب و کود در سطح مزرعه، دوز بالاتری تعیین شده است.

نکات اجرایی

در کشت‌های غرقابی، کود را در ابتدای ورود آب به مزرعه و به‌صورت یکنواخت وارد جریان آب کنید تا در سرتاسر فارو پخش شود. در سیستم‌های قطره‌ای و بارانی، تزریق را در میانه زمان آبیاری انجام دهید و پس از آن سیستم را با آب خالی شستشو دهید. سازنده فاصله دقیق روزشمار بین مراحل را اعلام نکرده و مراحل را بر اساس فنولوژی گیاه تعریف کرده است؛ پس زمان مصرف را با مشاهده مزرعه تعیین کنید.

گالن ۴ لیتری یا ۲۰ لیتری؟

گالن‌های ۴ و ۲۰ لیتری هر دو از همین صفحه سفارش داده می‌شوند. با دوزهای ۲۰ تا ۴۰ لیتر در هکتار در هر مرحله، گالن ۲۰ لیتری انتخاب اصلی مزارع تجاری است و معمولاً برای هر هکتار در هر مرحله یک تا دو گالن لازم است. گالن ۴ لیتری برای قطعات آزمایشی، نهالستان‌ها و خزانه‌های قلمه، یا برای کسی که می‌خواهد پیش از خرید عمده کود را روی بخش کوچکی از مزرعه بسنجد، مناسب‌تر است.

هشدار مصرف بیش از حد

نیتروژن بالای این کود در صورت مصرف بیش از دوز، به‌ویژه در مراحل پایانی، می‌تواند رشد رویشی را بیش از حد ادامه دهد و با تأخیر در رسیدگی، کیفیت شربت را کاهش دهد. همچنین نیتروژن اضافه در خاک شور می‌تواند املاح محلول را بالا ببرد. از دوزهای جدول فراتر نروید و در مرحله قبل از برداشت، با کارشناس زراعت درباره زمان آخرین نوبت هماهنگ کنید.

مشخصات فنی کود شوگر کین نیالا

در جدول زیر هر مشخصه‌ای که در کاتالوگ عدد ندارد، «اعلام نشده» درج شده است.

جار تست پیش از ترکیب با سایر نهاده‌ها

اگر می‌خواهید این کود را هم‌زمان با کود دیگری، مثلاً منبع پتاسیم یا اسید، وارد سیستم آبیاری کنید، ابتدا در یک ظرف شفاف آب مزرعه را با هر دو کود به نسبت واقعی مخلوط کنید و چند دقیقه صبر کنید. رسوب، لخته یا گرم شدن غیرعادی محلول یعنی آن دو باید جداگانه مصرف شوند. پیش از مصرف، گالن را خوب تکان دهید.

کجا کود شوگر کین جواب نمی‌دهد؟

• برای محصولات دیگر غیر از نیشکر؛ دستور مصرف این کود فقط برای نیشکر اعلام شده و برای غلات و سایر کشت‌ها باید از کودهای مخصوص آن‌ها استفاده کرد.
• وقتی آزمون خاک نشان می‌دهد پتاسیم خاک بسیار پایین است؛ پتاسیم این کود برای جبران کمبود شدید کافی نیست.
• وقتی گیاه کمبود حاد آهن یا روی دارد؛ ریزمغذی‌های این کود مکمل‌اند و درمان کمبود شدید به منبع اختصاصی نیاز دارد.
• برای محلول‌پاشی؛ دوز محلول‌پاشی برای این محصول اعلام نشده است.

ایمنی و نگهداری

گالن را در انبار سرپوشیده، خنک و سایه نگه دارید؛ گرمای شدید تابستان جنوب کشور در فضای باز می‌تواند کیفیت کودهای مایع حاوی ترکیبات آلی را کاهش دهد. درِ گالن را پس از هر مصرف محکم ببندید. هنگام کار با کود دستکش و عینک بپوشید و پس از کار دست‌ها را بشویید. کود را دور از دسترس کودکان و دام نگه دارید و ظرف خالی را برای آب یا خوراک به کار نبرید.

مقایسه با گزینه‌های رایج تغذیه نیشکر

این مقایسه بر اساس نوع کود است و تفاوت‌های کیفی را نشان می‌دهد.

منطق «کود اختصاصی یک محصول» را نیالا برای غلات هم دنبال کرده است؛ اگر در کنار نیشکر، گندم یا ذرت هم می‌کارید، کود کیان اختصاصی غلات نیالا برای آن مزارع طراحی شده و نباید این دو را جایگزین هم کرد.

کاربردهای تخصصی در مزارع نیشکر

در مزارع کشت جدید، مرحله جوانه‌زنی قلمه‌ها زمان حساسی است و دوز ۲۰ لیتر در هکتار در قطره‌ای یا ۳۰ لیتر در غرقابی به استقرار یکنواخت کمک می‌کند. در مزارع راتون، شروع پنجه‌زنی پس از برداشت قبلی، فرصت اصلی برای بازسازی تراکم بوته است. در مرحله رشد ساقه، که بیشترین افزایش طول و تعداد بند رخ می‌دهد، دوز بالاتر جدول به کار می‌رود. اگر در اوج تابستان برگ‌ها رنگ‌پریده شدند، علاوه بر این کود، بررسی کودهای سبزینگی و در صورت تأیید کمبود، یک منبع ریزمغذی مایع مانند کود ریزمغذی میکروفول نیالا می‌تواند برنامه را کامل کند.

پژوهشگران داخلی هم تغذیه نیتروژنی نیشکر را در مراحل اولیه رشد بررسی کرده‌اند؛ برای نمونه پژوهش ارزیابی تأثیر کود نانو کلات نیتروژن بر جوانه‌زنی و سبزینه گیاهچه نیشکر در نشریه پژوهش‌های خاک نشان داده که تیمارهای کود نیتروژنی بر جوانه‌زنی، نیتروژن برگ و پوشش سبز گیاهچه‌ها اثر معنی‌دار داشته‌اند؛ نتیجه‌ای که اهمیت تغذیه نیتروژنی در ابتدای فصل را تأیید می‌کند.

سه روایت میدانی از مزارع نیشکر

این نمونه‌ها از موقعیت‌هایی است که در مشاوره‌ها دیده‌ایم و نتایج را کیفی و بدون عدد ساختگی آورده‌ایم.

کشت جدید در جنوب اهواز

بهره‌برداری که قطعه تازه‌ای را با قلمه کاشته بود، از جوانه‌زنی نامنظم در بخش‌هایی از فاروها نگران بود. در اوایل رشد، کود را ۳۰ لیتر در هکتار در غرقابی و همراه جریان آب وارد مزرعه کرد. می‌گفت در نوبت بعدی بازدید، ردیف‌ها یکدست‌تر و برگ‌ها سبزتر بودند.

مزرعه راتون در شمال خوزستان

کشاورزی که مزرعه‌اش برای چندمین سال راتون شده بود، از کم شدن تراکم پنجه‌ها گله داشت. در شروع پنجه‌زنی و سپس در رشد ساقه، دوزهای جدول را در غرقابی رعایت کرد و هم‌زمان آبیاری را منظم‌تر کرد. خودش می‌گفت پنجه‌ها بیشتر و ساقه‌ها پرتر شدند.

قطعه آزمایشی با گالن ۴ لیتری

یک کارشناس مزرعه پیش از خرید عمده، گالن ۴ لیتری را برای یک قطعه کوچک با آبیاری قطره‌ای تهیه کرد و دوز ۲۰ لیتر در هکتار را متناسب با مساحت همان قطعه تقسیم کرد. بعد از مقایسه چشمی با قطعه شاهد، تصمیم گرفت برای فصل بعد گالن‌های ۲۰ لیتری سفارش دهد.

سوالات متداول درباره کود اختصاصی نیشکر نیالا

کود شوگر کین نیالا همان کود اختصاصی نیشکر است؟

بله. شوگر کین (Sugar Cane) نام انگلیسی همین کود اختصاصی نیشکر نیالاست و در کاتالوگ سازنده با هر دو نام آمده است.

این کود چند درصد نیتروژن دارد؟

۱۵ درصد وزنی/وزنی و ۱۹٫۵ درصد وزنی/حجمی نیتروژن کل، شامل ۱۶٫۹ درصد وزنی/حجمی نیتروژن اوره‌ای و ۲٫۶ درصد وزنی/حجمی نیتروژن آمونیومی.

در چه مراحلی از رشد نیشکر باید مصرف شود؟

در پنج مرحله: اوایل رشد یا جوانه‌زنی، شروع پنجه‌زنی، رشد ساقه و تکامل گیاه، شروع قندسازی و قبل از برداشت.

دوز مصرف در آبیاری غرقابی چقدر است؟

در جوانه‌زنی و شروع پنجه‌زنی ۳۰ لیتر در هکتار و در رشد ساقه، شروع قندسازی و قبل از برداشت ۴۰ لیتر در هکتار.

آیا می‌توان از این کود برای ذرت یا گندم استفاده کرد؟

دستور مصرف این کود فقط برای نیشکر اعلام شده است. برای غلات، کود کیان اختصاصی غلات نیالا طراحی شده است.

آیا این کود جای کود پتاسه را در مزرعه نیشکر می‌گیرد؟

این کود ۷٫۸ درصد وزنی/حجمی پتاسیم دارد که مکمل است؛ اگر آزمون خاک کمبود پتاسیم نشان دهد، منبع پتاسیم جداگانه لازم است.

قیمت کود اختصاصی نیشکر نیالا چقدر است؟

قیمت روز گالن‌های ۴ و ۲۰ لیتری روی همین صفحه درج شده است. برای سفارش‌های حجمی کشت‌وصنعت‌ها با کارشناسان رویش یار تماس بگیرید.

خرید کود اختصاصی نیشکر نیالا چگونه انجام می‌شود؟

اندازه گالن را از همین صفحه انتخاب و سفارش را ثبت کنید. کارشناسان رویش یار در محاسبه تعداد گالن موردنیاز بر اساس سطح زیر کشت و روش آبیاری کمک‌تان می‌کنند.

جمع‌بندی

کود اختصاصی نیشکر نیالا کودی است که بر اساس تقویم رشد نیشکر طراحی شده است: نیتروژن بالا در دو شکل برای رشد طولی و پنجه‌زنی، فسفر و پتاسیم برای ریشه و قند، ریزمغذی‌ها و گوگرد برای سبزینگی و اسید آمینه و جلبک برای عبور از تنش‌های تابستان. دستور مصرف پنج‌مرحله‌ای آن با دوزهای ۲۰ تا ۴۰ لیتر در هکتار، کار برنامه‌ریزی تغذیه را ساده می‌کند.

گالن ۴ لیتری را برای آزمایش و گالن ۲۰ لیتری را برای مزرعه از همین صفحه انتخاب کنید و برای تنظیم برنامه تغذیه نیشکر بر اساس آزمون خاک و روش آبیاری، با کارشناسان رویش یار مشورت کنید.